Trĩ nội độ 1 thường chưa gây nhiều khó chịu nên dễ bị bỏ qua, đặc biệt khi tình trạng chảy máu chỉ xuất hiện đôi lần rồi tự hết. Tuy nhiên, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm mà bạn không nên chủ quan. Nhận biết đúng triệu chứng và chủ động điều chỉnh thói quen từ sớm sẽ giúp kiểm soát tình trạng, hạn chế bệnh tiến triển.
Bài viết được tham vấn chuyên môn bởi Ban cố vấn Dược phẩm Hoàng Long ViNa – TS.BS Nguyễn Thị Minh Thu, Trưởng khoa Khám bệnh Bệnh viện Y học cổ truyền Bộ Công An, nhằm mang đến những thông tin chính xác và hữu ích cho người đọc.
Trĩ nội độ 1 là gì?
Trĩ nội độ 1 là giai đoạn sớm của bệnh, khi các đám rối tĩnh mạch vùng hậu môn – trực tràng bị giãn và hình thành búi trĩ phía trên đường lược. Ở giai đoạn này, búi trĩ vẫn nằm trong ống hậu môn, chưa sa ra ngoài, nên người bệnh thường khó nhận biết bằng mắt thường và cũng chưa có cảm giác đau hay khó chịu rõ rệt. Một số trường hợp chỉ nhận thấy chảy máu đỏ tươi khi đi tiêu, đặc biệt khi táo bón hoặc phải rặn, nên rất dễ chủ quan.

Nếu các yếu tố làm tăng áp lực vùng hậu môn – trực tràng tiếp tục kéo dài, bệnh có thể tiến triển từ độ 1 sang độ 2, 3 và 4. Khi đó, búi trĩ có thể bắt đầu sa khi đi tiêu, phải dùng tay đẩy lên hoặc sa thường xuyên và không tự co lên được. Vì vậy, nhận biết những dấu hiệu nhỏ ngay từ độ 1 là cơ sở để chủ động kiểm soát bệnh sớm.
4 dấu hiệu trĩ nội độ 1 dễ bị bỏ qua
Ở độ 1, búi trĩ vẫn nằm bên trong ống hậu môn nên các biểu hiện thường khá nhẹ và không phải lúc nào cũng xuất hiện liên tục. Chính vì vậy, nhiều người chỉ xem đây là vấn đề do táo bón hoặc thói quen đi tiêu mà bỏ qua dấu hiệu cảnh báo sớm.
Đi ngoài có máu đỏ tươi
Đây là một trong những dấu hiệu thường gặp của trĩ nội độ 1. Máu thường có màu đỏ tươi, có thể xuất hiện trên giấy vệ sinh, bám ngoài phân hoặc nhỏ giọt sau khi đi tiêu. Tình trạng này dễ nhận thấy hơn khi phân cứng hoặc phải rặn nhiều.
Ở giai đoạn đầu, tình trạng chảy máu có thể chỉ xuất hiện một vài lần rồi tự hết, khiến người bệnh nghĩ rằng chỉ do táo bón hoặc phân cứng. Tuy nhiên, nếu hiện tượng này lặp lại, đặc biệt sau những lần đi tiêu phải rặn, không nên tiếp tục bỏ qua.
Ngứa, ẩm hoặc khó chịu nhẹ quanh hậu môn
Một số người có thể cảm thấy ngứa, ẩm hoặc hơi khó chịu vùng hậu môn sau khi đi tiêu. Biểu hiện thường không quá rõ ràng và dễ bị nhầm với vấn đề vệ sinh hoặc kích ứng thông thường.
Cảm giác khó chịu sau khi đi tiêu
Thay vì cảm giác đau rõ rệt, người bị trĩ nội độ 1 có thể chỉ cảm thấy vùng hậu môn hơi vướng, khó chịu hoặc chưa thật sự thoải mái sau khi đi tiêu. Do búi trĩ chưa sa ra ngoài nên thường chưa có biểu hiện búi trĩ lòi ra ngoài khi đi vệ sinh.
Thường xuyên táo bón hoặc phải rặn khi đi tiêu
Đây không phải dấu hiệu đặc hiệu để khẳng định trĩ nội độ 1, nhưng là yếu tố thường đi kèm và có thể làm bệnh dễ xuất hiện hoặc tiến triển. Việc thường xuyên rặn khi đi tiêu làm tăng áp lực lên vùng hậu môn – trực tràng, vì vậy nếu tình trạng này kéo dài, người bệnh nên chủ động điều chỉnh sớm.
Lưu ý: Chảy máu khi đi tiêu không phải lúc nào cũng do bệnh trĩ. Nếu chảy máu kéo dài, tái diễn nhiều lần, lượng máu tăng hoặc đi kèm đau, thay đổi bất thường về đại tiện, bạn nên thăm khám để xác định nguyên nhân thay vì tự chẩn đoán là trĩ nội độ 1.

Nếu bỏ qua trĩ nội độ 1 thì sao?
Trĩ nội độ 1 thường có triệu chứng nhẹ, thậm chí chỉ chảy máu khi đi tiêu nên nhiều người lựa chọn bỏ qua và cho rằng bệnh sẽ tự hết. Tuy nhiên, nếu các yếu tố làm tăng áp lực vùng hậu môn – trực tràng vẫn tiếp diễn, triệu chứng có thể tái phát và búi trĩ có nguy cơ tiến triển sang các mức độ cao hơn.
Một số thói quen có thể khiến tình trạng kéo dài hoặc dễ tái diễn như:
- Táo bón và thường xuyên phải rặn: làm tăng áp lực lên vùng hậu môn – trực tràng, tạo điều kiện khiến búi trĩ tiến triển.
- Ngồi lâu, ít vận động: thường đi kèm với thói quen đi tiêu không đều và táo bón, từ đó làm tăng nguy cơ triệu chứng tái diễn.
- Nhịn đi tiêu hoặc ngồi lâu trên bồn cầu: khiến thói quen đại tiện không phù hợp và tăng áp lực lên vùng hậu môn.
- Không xử lý các yếu tố gây bệnh: nếu tiếp tục táo bón, tiêu chảy kéo dài hoặc thường xuyên gắng sức mà không điều chỉnh, tình trạng trĩ có thể khó kiểm soát.
Khi bệnh tiến triển, búi trĩ có thể bắt đầu sa ra ngoài khi đi tiêu ở độ 2, sau đó cần dùng tay đẩy lên ở độ 3 và có thể sa thường xuyên, khó đẩy lên ở độ 4. Vì vậy, dù trĩ nội độ 1 chưa gây nhiều khó chịu, việc nhận biết sớm và thay đổi thói quen từ giai đoạn này vẫn rất quan trọng.
Bị trĩ nội độ 1 nên làm gì?
Ở giai đoạn trĩ nội độ 1, búi trĩ vẫn nằm bên trong ống hậu môn và triệu chứng thường chưa nghiêm trọng. Vì vậy, bên cạnh theo dõi biểu hiện, người bệnh có thể bắt đầu từ việc điều chỉnh thói quen đi tiêu, chế độ ăn uống và chăm sóc vùng hậu môn để giảm các yếu tố làm tăng áp lực lên vùng này.
Làm mềm phân, hạn chế táo bón
Táo bón và phân cứng khiến người bệnh phải rặn nhiều khi đi tiêu, từ đó làm tăng áp lực lên vùng hậu môn – trực tràng. Do đó, nên tăng cường chất xơ từ rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và các thực phẩm phù hợp, đồng thời uống đủ nước trong ngày để hỗ trợ phân mềm hơn và đi tiêu thuận lợi.
Tạo thói quen đi vệ sinh đúng cách
Không nên nhịn đi tiêu khi có nhu cầu. Khi đi vệ sinh, hạn chế rặn mạnh và không nên ngồi quá lâu trên bồn cầu, đặc biệt là vừa đi tiêu vừa sử dụng điện thoại. Việc duy trì thời gian đi tiêu hợp lý giúp hạn chế áp lực không cần thiết lên vùng hậu môn.
Vận động thường xuyên nếu phải ngồi nhiều
Người làm việc văn phòng hoặc phải ngồi trong thời gian dài nên chủ động đứng dậy, đi lại và vận động nhẹ sau mỗi khoảng thời gian ngồi lâu. Duy trì hoạt động thể chất đều đặn cũng giúp hỗ trợ nhu động ruột và hạn chế tình trạng táo bón.
Hạn chế các yếu tố gây rối loạn đại tiện kéo dài
Không chỉ táo bón, tiêu chảy kéo dài hoặc thói quen đại tiện không ổn định cũng có thể khiến vùng hậu môn bị kích thích và làm triệu chứng khó chịu tái diễn. Vì vậy, nên chú ý chế độ ăn uống, hạn chế những yếu tố thường khiến bạn bị táo bón hoặc tiêu chảy và xử lý sớm nếu tình trạng kéo dài.
Giữ vùng hậu môn sạch và khô
Sau khi đi tiêu, nên vệ sinh vùng hậu môn nhẹ nhàng, tránh chà xát mạnh hoặc sử dụng các sản phẩm có thể gây kích ứng. Sau khi vệ sinh, giữ vùng hậu môn khô thoáng cũng giúp hạn chế cảm giác ngứa, ẩm và khó chịu.
Với trĩ nội độ 1, việc chăm sóc từ sớm chủ yếu nhằm giảm các yếu tố thúc đẩy bệnh và hạn chế triệu chứng tái diễn. Nếu tình trạng chảy máu hoặc khó chịu kéo dài, tái phát nhiều lần, tăng dần hoặc xuất hiện triệu chứng bất thường khác, người bệnh nên đi khám để xác định nguyên nhân và được hướng dẫn xử trí phù hợp thay vì tự điều trị kéo dài.

Hy vọng những thông tin trên đã giúp bạn hiểu rõ hơn về trĩ nội độ 1, các dấu hiệu dễ bỏ qua và những cách xử lý sớm để hạn chế triệu chứng tái diễn, bệnh tiến triển. Dù chưa gây nhiều khó chịu, người bệnh vẫn nên chủ động điều chỉnh thói quen đi tiêu, chế độ ăn uống và chăm sóc vùng hậu môn ngay từ giai đoạn này. Nếu cần tìm hiểu thêm về trĩ nội độ 1 và cách chăm sóc vùng hậu môn, bạn có thể truy cập website Hoàng Long Vina hoặc liên hệ hotline 1800.088.818 để được dược sĩ hỗ trợ.



Dịch